Ban papia di depreshon, Dia Mundial di Salú 2017
Ban papia di depreshon, Dia Mundial di Salú 2017
Willemstad – Esaki ta e tema ku Organisashon Mundial di Salú (WHO) a skohe e aña aki pa enfoká riba dje dia 7 di aprel, Dia Mundial di Salú. Depreshon por ta presente serka hende di tur gremio, di tur edat i di tur kondishon di bida. Mucha, hóben, hòmber, muhé, grandinan, tur por sufri di depreshon. Depreshon por presentá su mes ku vários síntoma i por ta resultado di vários aspekto den biba di un persona. Depreshon ta otro for di sinti bo mes tristu òf deprimí, depreshon ta un kondishon di salú, un malesa! Ta importante pa komprondé kiko ta depreshon pa asina por siña rekonosé i pidi yudansa p’e, pues komo malesa ku e ta tin tratamentu p’e.
Kiko ta depreshon?
Depreshon ta karakterisá su mes dor di sentimentu persistente di tristesa, abatí, ansiedat, durante un periodo largu, i hasta e por reflehá komo iritashon partikularmente serka mucha. Depreshon por tin efektonan negativo den famia i den un relashon i por ta kousa di pleitu, malkomprendementu i disgustu i hasta por kondusí na abandono òf separashon riba tèrmino largu. Den trabou e ta reflehá den produktividat hopi abou i tambe den apsentismo haltu. Depreshon ta oumentá riesgo di morto dor di suisido. Depreshon ta oumentá chèns di malesanan króniko manera diabétis i di e sistema di ardu i kurason. Pero malesanan króniko por kousa depreshon riba nan mes tambe.
Síntomanan di depreshon
Un persona ku depreshon por sinti mas ku un di e síntomanan ku ta sigui. E persona por eksperenshá pensamentu pa kometé suisido, pensamentu riba morto, tristesa, amargura, falta di energia, kansansio/fatiga, problema ku drumimentu, inseguridat, inkapas di tuma desishon, gana òf pèrdè peso sin tene dieta, pèrdida di apetit òf kome sin kontròl, inkapasidat pa relahá, pèrdida di interes den kosnan ku ántes tabata duna plaser manera un hòbi òf tene relashon seksual. E persona ku depreshon por sinti ku niun hende no stim’é mas, sinti su futuro ta sin speransa, sintié frakasá, sintimentu di kulpa, falta di konsentrashon, limitá den hopi kos, sintimentu di un bashí i falta di emoshon, falta di plaser den bida, e persona ta sinti ku e no por bai traha i hopi otro síntomanan mas.
Kiko por hasi ora bo ta depresivo?
Bo ta kere ku abo, òf un persona ku bo konosé, por ta sufri di depreshon? Tur ser humano durante un òf otro fase den bida por kai den depreshon. Tin tratamentu pa depreshon, esaki por ta konsistí di terapia, pero e por ta un kombinashon di tratamentu ku hasta por inkluí remedi. Primeramente e persona mester rekonosé i aseptá ku e tin depreshon. Papia ku un persona ku bo ta konfia tokante bo sintimentunan, hopi biaha dor di papia i desahogá bo ta sintibo mas mihó. Banda di esaki buska yudansa profeshonal serka bo dòkter di kas òf un trahadó den kuido. Kombiná bo terapia ku ehersisio, hasta simplemente kana tur dia un mei ora tin un efekto grandi riba bo bienestar emoshonal. Mantené bo mes na alimentashon salú i kome na ora. Trata na drumi. Hasi e kosnan ku ta dunabo plaser i relahá bo mes. Evitá òf limitá uso di alkohòl, alkohòl i droga por duna òf empeorá depreshon. Den kaso di pensamentunan di suisido tuma kontadó mes ora ku un persona yegá na bo òf un persona den bo serkania.
