KIKO TA PASANDO

E uniko kaminda ku bo ta haña tur informashon kompletamente gratis. Klik anto lesa. Manda tur loke bo ke pa wordu publika i invitashon pa kubri rueda di prensa na e Email: kikotapasando@outlook.com

KIKO TA PASANDO
GOBIERNUNOTISIA

Desaroyonan rondo di COVID_19

Na: Sr. Gezaghèber E. Rijna

Parke Wilhelmina #1

Kralendijk

Boneiru 

 

Ku kopia pa:

 

Apresiabel Sr. Rijna,

 

Mi a keda ketu un par di dia, pero mirando kon e asuntunan relashoná ku e pandemia di Covid-19 i su variante(nan) ta desaroyando riba nos isla, i mirando ku nos komunidat ta preokupá ku e desaroyonan aki, mi ta sinti mi yamá -komo representante di nos komunidat-, pa aserká Sr. Gezaghèber ku mi preokupashonnan.

 

Na promé lugá mi ta aploudí ku porfin djaweps último, sr. Gezaghèber a tuma desishonnan mas severo, pa loke ta trata e medidanan ku a tuma pa kontrarestá e plamamentu drástiko i alarmante di e vírus covid-19 i su variante(nan), konsiderando e sifranan haltu ku Boneiru te ku awe ta eksperensiando.

 

Mi a tuma nota tambe ku den e ordenansa di emergensia den konsepto, fechá 18-03-2021, a tene kuenta ku diferente aspekto pa tòg laga nos komunidat ku un tiki espasio pa por biba nos bida sosial-ekonómiko di tur dia denter di e normal nobo ku nos ta bibando aktualmente. 

 

Sinembargo sr. Gezaghèber, ainda mi ta keda ku algun preokupashon, algun di nan ya mi a trese dilanti kaba den reunionnan anterior di Konseho Insular, Komishon Covid-19 i/òf Presidio.

 

Pa loke ta trata enseñansa; te na e momentunan aki sr. Gezaghèber, Konseho Insular no a risibí e protokòlnan primintí dor di sr. Gezaghèber dia 12 di òktober último. Mi a tuma nota si, ku entre tantu e aspekto di kontagio bou di muchanan te ku 17 aña a tuma un rumbo alarmante. Esaki ta alarmante pasobra nos tur sa ku muchanan te ku 17 aña por ta infektá sin tin ningun síntoma; pues via di nan otronan por kontagiá fásil –tantu na kas komo na skol- sin sa mes. Pa koroná e obra, vários dosente di skol sekundario ta tèst positivo pa Covid-19 poniendo asina klasnan kompleto i koleganan na riesgo di infekshon. Mi a supliká for di òktober 2020 pa tene kuenta ku nos skolnan ku no tabatin mag di sera, kontrario na Hulanda nos tera mama, kaminda a sera tur skolnan pa evitá posibel kontagio via di alumno i studiantenan. Lástima ku e baka mester a kai den pos, pa tuma e desishon pa sera skolnan pa enseñansa físiko, manteniendo kaminda ku por duna enseñansa riba distansia (online). A laga espasio pa studiantenan por bai hasi nan eksámennan na skol mes si i ora esaki ta nesesario. No opstante e desishon di sr. Gezaghèber menshoná den artíkulo 1.18; enbes di saka e baka fo’i pos, nos mes ta purbando na hoga e baka den pos: tin dosentenan ta yama e studiantenan di klas di èksamen pa bai tuma lès físiko na skol! Tin ku tene kuenta ku e studiantenan tambe entretantu tin miedu di wòrdu kontagiá i esaki ta afektá nan prestashon. Esaki na mi konsepto no por sr. Gezaghèber; ta faltando ku e artíkulo 1.18 di e ordenansa di emergensia fechá 18-03-2021.

 

Tambe mi a tuma nota ku e “Lei Seku” ku ta vigente; no ta kompletamente seku: alkohòl ta disponibel i por wòrdu kumprá den TUR supermerkado akinan dor di tur hende! Na mi konsepto un lei asin’aki mester ta kompletamente vigente i no mitá mitá, sino ta kon i kiko ta kontrolá?

 

Pa loke ta trata restorantnan:  esnan di hotèl mester duna “room service te na porta di kamber” òf “take away”, meskos ku e restorantnan pafó ta ofresé  nos lokalnan “take away”. No lubidá ku ta nos lokalnan ta traha den e restorantnan i barnan den e hotèlnan i pues nan ta wòrdu eksponé  na posibel kontagio di e forma ku restorant i bar ta drai awor aki den hotèlnan.

 

Sr. Gezaghèber; ta ken ta disidí kua nigoshi tin un funshon vital i a base di kua kriterionan ta disidí esei? Ami a mira sierto tiendanan habrí ku mi no por komprondé nan grado di funshon vital pa nos komunidat. I habriendo siendo no tin funshon vital ta nifiká ku ta pone e personal ku tin ku traha mas na riesgo di kontagio.

 

“Hasi deporte individual tur dia den aire liber!” Esaki ta loke sr. Gezaghèber a konsehá nos deportistanan siman pasá djaweps. Wèl sr. Gezaghèber; tur hende a tuma e konseho aki na serio; di tal forma ku awendia kayanan ta yen yen di hopi hende ku ta kana, djòg, sprint individual òf den grupo “chikitu”,  pero na hopi den aire liber. Topamentu di otro, kumindamentu, papiamentu un ratu, sin tapaboka pasobra no por hasi deporte ku tapaboka sr. Gezaghèber. Mi ta preokupá pe hasimentu di deporte individual den aire liber aki di e forma ku e ta tuma lugá.

 

Pa loke ta trata Krèsh i Akohida pa mucha: si nos mira kuantu mayor tin funshon vital i mester di akohida pa nan yunan, ta parse manera no tin “lockdown” òf ku ta mas ku mitar di Boneiru tin un funshon vital.

 

Tambe nos a tuma nota ku apesar di e asina yama “lockdown” tin masha hopi vehíkulo ku kantidat di okupante ta trafiká riba kaya tur ora di dia eksepto den oranan di “toque de queda”. Mi ta sugirí pa evaluá e interpretashon di “Nivel 6: Lockdown” aki.

 

Sr. Gezaghèber: bichnan ta yen yen di hende bailando, gosando, bebiendo nan alkohòl riba un rùst. Tambe tin e bichnan skondí ku ta wòrdu mas i mas bishitá. Mi a nota ku polis, T&H i KMar ta hasiendo nan parti pa kontrolá i solushoná e situashon. Pero no ta fásil sr. Gezaghèber: na mi konsepto mester prohibí baimentu di bich. 

 

Kon ta pará ku tur e avionnan ku ta yegando Boneiru ku turista i tambe nos mes lokalnan ku ta bai keiru pafó di Boneiru bolbe bek? No ta tempu pa stòp tur vuelo sikiera pa 2 siman?

 

Sr. Gezaghèber; mirando e kantidat di hendenan hospitalisá i e nesesidat di kuido intensivo pa motibu di COVID, por fabor konsiderá pa pidi Ministerio di VWS pa regla pa Hulanda por manda e barku Karel Doorman akinan, ya asina nos ta haña ayudo ku e parti di kòntròl i mesora tambe nos ta haña mas ayudo médiko i di kuido i ICU disponibel aki na Boneiru mes ya ku e barku menshoná ta bon ekipá pa loke ta trata esakinan.

 

Nos a tuma nota ku ta reklutando personal di kuido na Hulanda i ta ofresé vários benefisio adishonal na e solisitantenan. Nos ke djis rekordá pa no lubidá riba nos personal di kuido lokal ku ta hasiendo un trabou ekstraordinario den e pandemia aktual. Nan tambe meresé insentivonan.

 

Sr Gezaghèber; mi ta kontentu ku a kuminsá duna mas hendenan den funshonnan vital preferensia pa bakuná. Mi ta spera ku Hulanda por manda tur e kantidat di bakuna nesesario pa bakuná henter Boneiru den un solo bes, ya por habri e vakunamentu mesora pa TUR hende ku ta deseá di vakuná.

 

Konsiderando e grado grave ku nos a alkansá ku e kasonan di Covid-19 aki na Boneiru; nos ta e munisipio di Hulanda ku mas kaso “per capita” den Reino, mi ta kere ku mester kuminsá pensa riba dos siman medidanan severo, esta “lockdown” di bèrdat, kisas “shelter in place”, “toque de queda” i lei seku; ku e úniko intenshon pa nos baha e kasonan bek te bou di 10 i preferiblemente te sero. 

 

I por último; mirando tur loke mi a deskribí, mi ta kere tambe ku a yega e momento pa konsiderá serio pa atraé un epidemiólogo konstante na Boneiru. Mi tin impreshon, ku rèspèt pa tur hende ku e pandemia aki a surpasá nos kapasidat humano eksistente.

 

Sr. Gezaghèber, mi sa ku no ta fásil, pero si nos ke nos por.

 

Atentamente,

 

_______________________________

 

Désirée Coffie

Miembro di Konseho Insular di Boneiru

 

639114718427035"
639114718427035"