CBCS ta publiká investigashon riba sostenibilidat di kuido na Kòrsou Desaroyo demográfiko lo trese oumento drástiko den gastu di kuido médiko
CBCS ta publiká investigashon riba sostenibilidat di kuido na Kòrsou
Desaroyo demográfiko lo trese oumento drástiko den gastu di kuido médiko
WILLEMSTAD/PHILIPSBURG — Sostenibilidat riba largu plaso di e sistema di kuido médiko na Kòrsou ta ser menasá pa oumento di gastu komo konsekuensia di preshon demográfiko, partikularmente enbehesimentu, segun un investigashon resien di Centrale Bank van Curaçao en Sint Maarten (CBCS). E investigashon ta analisá dato di gastu médiko, ekonómiko i demográfiko pa proyektá e gastu di kuido te ku 2050 bou di diferente senario. E resultadonan ta kla: Si no tin reforma supstansial, Kòrsou lo enfrentá un oumento drástiko den gastu di kuido segun outor Djuwensi B. Passial, spesialista riba tereno di análisis i investigashon ekonómiko na CBCS.
Durante mayor parti di e último dékada, gastu di kuido na Kòrsou a oumentá mas lihé ku inflashon i mas lihé ku entrada di gobièrnu tambe. E desaroyo akí ta preokupante, ya ku e ta mustra ku nos ta enfrentá sierto riesgo struktural. Ya kaba, Kòrsou ta dediká un parti relativamente haltu di su PIB na kuido. Nos nivel di gastu di kuido ta manera di un ekonomia riku, siendo ku den nos kaso, e espasio ku gobièrnu tin riba presupuesto ta limitá. Na mes momento, poblashon ta embehesiendo rápidamente. Pa 2050, ta premirá ku e porsentahe di persona riba 65 lo a bira kasi dòbel i e asina yamá ‘tasa di dependensia di poblashon mayor di edat’ lo a baha drástikamente di 3,9 pa 2,0. Tasa di dependensia di poblashon mayor di edat ta mustra kuantu persona di edat laboral (15–64 aña) tin pa kada persona di 65 aña òf mas. Ora e tasa ei baha, esei ta indiká ku tin ménos trahadó pa sostené kada persona di edat. E situashon ei ta trese mas preshon pa kuido médiko i finansa públiko.
Gráfiko: Desaroyo di tasa di dependensia di poblashon mayor di edat na Kòrsou

* Proyekshonnan di Ofisina Sentral di Statistik Kòrsou (CBS)
E proyekshonnan ta indiká ku, si tene kuenta ku e kambionan demográfiko so, ya kaba gastu di kuido lo oumentá ku 41–42% pa 2050. Si bo tene kuenta ku oumento di preis tambe, e oumento ta bula 140%. Embehesimentu di poblashon ta pone ku kada bes mas tantu persona tin mester di kuido i ku e kuido ta bira kada bes mas kostoso. Mas i mas, e gastunan ta bai na e grupo di edat mas haltu.
Pa realisá e investigashon akí, a traha ku un modelo ku ta mustra kon e gastunan di kuido lo desaroyá pa diferente grupo di edat atraves di tempu. E gruponan di edat (asina yamá ‘cohort’) ta partí den hòmber i muhé i kada grupo ta kubri sinku aña. E struktura di edat di nos poblashon den futuro ta basá riba proyekshon demográfiko di Ofisina Sentral di Statistik Kòrsou (CBS). Despues, a usa dato di gastu di kuido, ku SVB a suministrá, i a proyektá kon e gastunan akí lo desaroyá den dos diferente senario: unu kaminda ta e faktornan demográfiko so ta kambia i un otro senario ku ta tene kuenta ku oumento di preis tambe. E metodologia akí ta duna un bista sistemátiko pero reservá di e preshon di gastu di kuido na Kòrsou den futuro.
Tambe, e investigashon ta proponé tres medida di maneho pa enfrentá e retonan akí. Di promé, atraé inmigrante di edat laboral pa asina tin mas persona ku ta kontribuí. Di dos, kontrarestá e oumento di gastu di kuido mará na edat, mediante un strategia di salubridat nashonal basá riba prevenshon. Lo mester konsentrá riba diagnósis trempan, bida salú i un kuido den kua apoyo di komunidat ta hunga un ròl mas grandi. Di tres, amplia e base di entrada pa kuido. Lo mester introdusí mekanismo hustu di kontribushon personal i impuesto relashoná ku salú, pa yega na un modelo di finansiamentu mas resiliente i hustu.
Apesar ku e investigashon no ta unkluí kuido di durashon largu (AVBZ) ni inovashon médiko, ku por oumentá kosto mas den futuro, ta bisto ku Kòrsou su sistema di kuido ta pará na un momento krítiko. Mester tuma medida ku determinashon pa garantisá ku nos futuro generashonnan por tin akseso na kuido di kalidat, riba un base hustu.
Un danki ta bai na SVB pa e datonan tokante gastu di kuido ku a ser usá pa e análisis akí. E rapòrt di e investigashon ta disponibel na https://www.centralbank.cw/functions/research.
Willemstad, 14 di ougùstùs 2025
CENTRALE BANK VAN CURAÇAO EN SINT MAARTEN

























































