Kolegio Ehekutivo: Empleadonan públiko mester dominá papiamentu
Kolegio Ehekutivo: Empleadonan públiko mester dominá papiamentu
Kralendijk – 12 di desèmber 2019 – Papiamentu no solamente ta e idioma propio di Boneiru, pero tambe un parti importante di identidat i kultura boneriano. E kresementu fuerte di nos poblashon ta konsistí pa un gran parti di hendenan ku ta bini di pafó di Boneiru pa establesé nan mes na nos isla. Mayoria di nan, asina práktika ta siña nos, no por papia papiamentu. Pa e motibu ei pa nan ta mas difísil pa nan haña nan kaminda den komunidat boneriano, pasobra nan no por kuminsá un kòmbersashon ku tur hende. Nan no por tuma nota di un parti importante di e medionan di komunikashon lokal i nan no por sigui por ehèmpel e reunionnan di Konseho Insular tampoko, ku ta nan representashon di pueblo tambe.
P’esei Kolegio Ehekutivo ke stimulá habitantenan nobo pa mas rápido posibel siña komprendé, papia i lesa papiamentu i profundisá nan mes den nos kultura lokal, di manera ku nan por gosa optimalmente di e bentahanan di biba na Boneiru. I ku nan por partisipá den nos komunidat i tambe duna un aporte balioso na e komunidat aki.
Pa duna un bon ehèmpel Kolegio Ehekutivo a disidí pa hasi obligatorio ku personal ku drenta den servisio di gobièrnu i no ta dominá papiamentu, mas rápido posibel pero en todo kaso dentro di un aña ta siña nos idioma. ‘Esei ta bon pa funshonamentu di henter e aparato gubernamental i tambe bon pa nos dunamentu di servisio.’
‘Mester ta algu normal ku ta usa e idioma ku mayoria di nos ta papia na kas, den kontaktonan entre poblashon lokal i gobièrnu’, segun diputado Elvis Tjin Asjoe di Personal i Organisashon. ‘Ta mas mihó tambe pa e relashonnan kolegial i union den den tim si na trabou bo por komuniká ku otro na papiamentu. Koleganan nobo lo sinti nan mes hopi mas rápido na kas den nos organisashon, si por ehèmpel den pousa nan por partisipá na kòmbersashonnan di nos empleadonan lokal. Mi ta spera ku otro doñonan di trabou tambe lo sigui nos ehèmpel.’
Kolegio Ehekutivo no ke bai dje leu ei pa implementá un obligashon general. ‘Nos ta pensando sí riba un maneho di enkurashamentu. Ademas t’asina ku no ta tur hende mester di e empuhe ei. Nan mes ta mira e bentaha ku nan tin si rápidamente nan siña papia papiamentu. Un ehèmpel ta Marnix van Rij ku Entidat Públiko Boneiru a kontratá komo eksperto riba tereno fiskal.
Marnix van Rij i su kasá Courtney a bin biba na nos isla na kuminsamentu di sèptèmber i mesora nan a kuminsá ku un kurso di papiamentu na FORMA.
E siman aki nan a risibí nan sertifikado’, segun diputado Tjin Asjoe ku tabata presente na e entrega di sertifikado pa felisitá e pareha Van Rij, kaminda el a ekspresá e deseo ku mas hulandes oropeo ku a bin biba na Boneiru lo sigui nan bon ehèmpel.
Riba potrèt:
Pareha Marnix i Courtney van Rij orguyosamente ta mustra nan sertifikado ku Rudmila Cathalina di Fundashon FORMA a kaba di entregá na nan. Diputado Elvis Tjin Asjoe a ekspresá e deseo ku mas hulandes oropeo lo sigui e bon ehèmpel aki i siña papia papiamentu rápidamente i profundisá nan mes den e kultura riku di Boneiru (Foto OLB).
BC: Ambtenaren moeten Papiamentu beheersen
Kralendijk – 12 december 2019 – Papiamentu is niet alleen de eigen taal van Bonaire, maar ook een belangrijk onderdeel van de Bonairiaanse identiteit en cultuur.
De sterke groei van de bevolking bestaat grotendeels uit mensen die zich van buiten Bonaire op het eiland vestigen. Het merendeel is, zo leert de praktijk, het Papiamentu niet machtig. Zij vinden daardoor moeilijker hun weg in de Bonairiaanse samenleving omdat zij niet met iedereen een gesprek kunnen aanknopen, geen kennis kunnen nemen van een belangrijk deel van de lokale media, maar bijvoorbeeld ook de vergaderingen van de Eilandsraad – ook hún volksvertegenwoordiging – niet kunnen volgen.
Het Bestuurscollege wil daarom nieuwe inwoners stimuleren zo snel mogelijk Papiamentu te leren verstaan, spreken en lezen en zich te verdiepen in de lokale cultuur zodat zij optimaal kunnen genieten van de voordelen van het wonen op Bonaire en kunnen meedoen in de gemeenschap en daaraan ook een waardevolle bijdrage kunnen leveren. Om het goede voorbeeld te geven heeft het Bestuurscollege besloten personeel dat in overheidsdienst treedt en het Papiamentu niet beheerst te verplichten zich de taal zo snel mogelijk, maar in elk geval binnen een jaar eigen te maken. ,,Dat komt het functioneren van het gehele overheidsapparaat ten goede en daarmee ook onze dienstverlening.
,,Het moet vanzelfsprekend zijn dat de lokale bevolking in de contacten met de overheid wordt toegesproken in de taal die de meesten van ons thuis spreken”, aldus gedeputeerde Elvis Tjin Asjoe van Personeel & Organisatie.
,,Het is ook veel beter voor de collegiale verhoudingen en de teamgeest als je op de werkvloer in het Papiamentu met elkaar kunt communiceren. Nieuwkomers zullen zich veel sneller thuis voelen in de organisatie als zij bijvoorbeeld in de pauze kunnen deelnemen aan de gesprekken van de lokale medewerkers. Ik hoop dat andere werkgevers ons voorbeeld volgen.”
Het Bestuurscollege wil niet zo ver gaan om een algemene verplichting in te voeren. ,,Wel denken we aan een aanmoedigingsbeleid. Overigens hebben sommigen dat zetje helemaal niet nodig. Die zien zelf het voordeel ervan in zich snel in het Papiamentu te kunnen redden. Een voorbeeld is Marnix van Rij die als fiscaal expert door het OLB is ingehuurd.
Hij en zijn echtgenote Courtney zijn begin september op het eiland komen wonen en zijn meteen bij FORMA begonnen met een cursus Papiamentu. Deze week hebben ze hun certificaat in ontvangst genomen”, aldus gedeputeerde Tjin Asjoe die bij de uitreiking aanwezig was om het echtpaar Van Rij te complimenteren waarbij hij de wens uitsprak dat meer Europese Nederlanders die op Bonaire zijn komen wonen hun goede voorbeeld volgen.
Bij de foto:
Het echtpaar Marnix en Courtney van Rij toont trots het certificaat dat hun zojuist is uitgereikt door Rudmila Cathalina van de Fundashon FORMA. Gedeputeerde Elvis Tjin Asjoe sprak de wens uit dat meer Europese Nederlanders dit goede voorbeeld volgen door zich snel het Papiamentu eigen te maken en zich te verdiepen in de rijke Bonairiaanse cultuur (Foto OLB).