Diskurso di Gobernador na apertura di Aña Parlamentario 2026 – 2027

Asuntunan General i Promé Minister
Diskurso di Gobernador na apertura di Aña Parlamentario 2026 – 2027
Publiká riba 08 Sèptèmber 2026
Diskurso di Su Ekselensia gobernador, sr. Mauritsz de Kort den kuadro di apertura di aña parlamentario 2026 – 2027.
Introdukshon
Honorabel Presidente i miembronan di parlamento, i kerido pueblo,
Komo Pais nos ta na inisio di un aña parlamentario nobo. Un momento pa evaluá e progreso den realisashon di e Programa di Gobernashon 2025–2029, determiná unda nos ke yega i indiká e rumbo pa e periodo benidero. Na mes momento, gobièrnu ta presentá e prioridatnan pa aña 2026 – 2027, komo e siguiente paso den realisashon di nos proyekshon komo pueblo pa futuro. Awe gobièrnu ta reflekshoná i na mes momento tradusí ambishonnan den prioridat i resultado ku nos pueblo por mira i sinti.
Mundialmente tin diferente desaroyo ta tuma lugá. E kambionan klimatológiko ku nan efekto ta mas visibel; e instabilidat geopolítiko ku ta oumentá inseguridat; e retonan ekonómiko ku ta afektá kosto di bida i ta pone preshon riba famia; i e desaroyonan teknológiko ku tin influensia riba nos manera di biba, traha, siña i goberná. Kòrsou, komo un pais chikí, demokrátiko i habrí pa mundu, ta sinti konsekuensia di e kambionan akí direktamente. Esaki ta eksigí pa nos prepará mihó, adaptá mas lihé i sigui traha ku determinashon riba futuro di nos pais.
E meta di e gobièrnu akí ta bon kla: un Kòrsou próspero, resiliente i duradero. Próspero, pasobra progreso ekonómiko ta krea oportunidat i kontribuí na un bida digno. Resiliente, pasobra nos pais mester ta prepará pa enfrentá i surpasá reto i krísis. Duradero, pasobra e desishonnan ku nos tuma awe mester protegé nos bienestar di nos hendenan, nos rekursonan, i oportunidat di generashon aktual i esnan di mañan.
Ora evaluá e periodo di 2025–2026, por mira ku Kòrsou a sigui progresá riba diferente tereno. Ekonomia a registrá un kresementu real di 5,1 porshento na 2025, miéntras turismo i aktividat den diferente sektor a sigui generá entrada i mas oportunidat ekonómiko. Kalidat di presupuesto a mehorá, i digitalisashon den impuesto i duana a kontribuí na mas entrada pa gobièrnu i mihó kumplimentu fiskal. Na mes momento, gobièrnu a sigui modernisá servisio públiko, maneho finansiero i kuadro legislativo, miéntras a sigui traha riba preparashon pa krísis, integridat finansiero i kapasidat den kadena di seguridat.
E progreso akí ta visibel den nos komunidat. Infrastruktura digital den enseñansa i edifisio di skol a sigui mehorá, a kontinuá ku programa di prevenshon den kuido di salú, i a sigui traha riba tereno di medioambiente, maneho di awa i seguridat alimentisio. Medida di protekshon i yudansa sosial a aportá na mas persona ku a haña sosten, i diferente kas di famia a bolbe haña konekshon di awa i koriente. Kooperashon den Reino, ku region i organisashon internashonal a sostené progreso den eksportashon, maneho di krísis, hustisia, aviashon i integridat finansiero.
Gobièrnu ta rekonosé resultadonan akí ta, pero na mes momento ta konsiente ku nos no a yega ainda. Pa mantené e meta di un Kòrsou próspero, resiliente i duradero na bista, gobièrnu a formulá tres pregunta komo guia pa e siguiente fase:
- Kon Kòrsou lo generá i mobilisá e rekursonan nesesario?
- Kon por usa i repartí e rekursonan na un manera hustu, pa tur hende por gosa di bienestar, seguridat duradero, i haña mes oportunidat?
- Kon kooperashon den Reino, region i na nivel internashonal por fortalesé nos kapasidat?
Realisá e meta menshoná ta responsabilidat di henter gobièrnu, pero e trabou ta kuminsá ku un base ekonómiko i finansiero sólido. Pa por invertí den hende, servisio i futuro di nos pais, Kòrsou mester sigui generá entrada, mobilisá invershon i usa rekurso ku responsabilidat. Loke ta hiba nos na e promé pregunta di guia: Kon Kòrsou lo generá i mobilisá e rekursonan nesesario?
Núkleo 1: Generá i mobilisá rekurso
Pa sostené desaroyo di nos pais riba término largu, gobièrnu lo sigui traha riba e maneho finansiero i fiskal, mehorá kalidat di presupuesto i identifiká riesgo na tempu. Esaki lo permití fiha prioridat, mantené gastu bou di kontrol i protegé stabilidat finansiero. Un maneho transparente i responsabel lo kontribuí tambe na mas konfiansa serka empresario i invershonista.
Gobièrnu lo sigui ku digitalisashon di e proseso di impuesto i duana pa hasi e servisio mas fásil, oumentá kumplimentu fiskal i generá mas entrada, sin pone mas preshon riba e siudadano ku ta kumpli ku su obligashonnan. Tambe lo sigui traha riba e reforma fiskal, dirigí riba un sistema di impuesto mas simpel, ku ménos peso atministrativo, ku ta stimulá invershon i aliviá preshon riba persona ku entrada medio òf abou. Tur esakinan ku e meta pa yega na un repartishon fiskal mas balansá i hustu.
Stabilidat monetario i integridat finansiero ta dos kondishon importante pa kresementu. CBCS lo sigui garantisá balor di florin karibense ku ta mará na e dòler merikano, i lo mehorá maneho monetario ku análisis basá riba dato. Na mes momento, kumplimentu ku e normanan di FATF i CFATF lo protegé integridat di sistema finansiero i reputashon internashonal di Pais Kòrsou. Asina pèrkurá pa mantené un posishon eksterno sólido di union monetario i konfiansa den nos sistema finansiero.
Ora ta trata di maneho finansiero no ta sufisiente pa gasta sèn únikamente segun regla i lei. Mester por midi tambe e resultado sosial i ekonómiko ku kada invershon ta produsí. Pa logra esaki, gobièrnu lo mehorá kalidat di dato, digitalisá proseso finansiero, i fortalesé kapasidat lokal di ehekushon. Formashon di eksperto lokal lo permití nos redusí gradualmente dependensia di asistensia tékniko di eksterior.
Un finansa públiko sólido ta dependé tambe di un ekonomia ku por sigui generá balor. Turismo lo sigui ta importante, pero e siguiente fase di kresementu no por dependé solamente di mas bishitante. E mester ta dirigí riba mas kalidat, mas balor agregá pa e pueblo i un mihó balansa entre aktividat ekonómiko, kapasidat di nos isla i kalidat di bida.
Konsekuentemente, Kòrsou lo sigui amplia su base ekonómiko ku desaroyo marítimo i logístiko, transishon energétiko, produkshon lokal di kuminda, industria, teknologia, fintech i industria kreativo. Den e plannan akí tin tambe limpiesa i desaroyo di área ost di Buskabaai, huntu ku introdukshon di zona ekonómiko spesial, ku lo krea espasio pa aktividat empresarial nobo. Maneho pa industria lokal lo ta dirigí riba un Kòrsou ku por funshoná komo sentro regional pa montahe i produkshon, ku enfoke riba eksportashon, sustitushon di importashon i inovashon teknológiko.
Pa pone mas énfasis riba transishon energétiko Gobièrnu lo bini ku un Maneho Nashonal Integral di Energia ku lo desaroyá riba korto plaso. E maneho akí lo kontené un Vishon Nashonal di Energia pa aña 2050, i un Roadmap Nashonal pa transishon di energia. E dokumentonan akí lo indiká e rumbo pa desaroyo, regulashon i transformashon di e sektor di energia.
E transishon akí lo eksigí kooperashon estrecho entre Gobièrnu, Integrated Utility Holding/Aqualectra, Curoil, 2BAYS i lo ta koordiná pa RAC (e outoridat reguladó). Konsulta amplio ku empresanan di energia, konsumidó grandi, sektor privá i organisashonnan sosial lo ta fundamental. Nos ke un sistema di energia ku ta mas konfiabel, na un tarifa aksesibel i sostenibel, i ku ta kontribuí na desaroyo ekonómiko i na posishon kompetitivo di Kòrsou.
Otro produkto di gobièrnu ta e Agènda Stratégiko di Invershon ku lo guia invershon públiko na área kaminda e por generá balor ekonómiko, mehorá infrastruktura, baha riesgo pa invershonista i mobilisá kapital privá. Proyekto manera Koridor di Desaroyo Ekonómiko Dok–Buskabaai i Agri Park Curaçao lo krea espasio pa aktividat empresarial nobo, empleo i produkshon lokal. Den e modelo akí, gobièrnu no ta remplasá sektor privá, sino ta krea kondishon pa empresario i invershonista por krea, krese i generá entrada. Pa krea e kondishonnan akí, e trayekto BEFormal ta un paso fundamental. BEFormal ta enfoká riba digitalisashon i outomatisashon di e proseso pa petishon di pèrmit ekonómiko. Loke lo garantisá ku invershon ta kana na un manera mas efisiente, transparente i konsistente.
Den aña parlamentario 2026 – 2027, gobièrnu lo kuminsá implementá Fondo di Garantia ku tres proyekto piloto riba tereno agrario i eksportashon, i lo amplia e instrumentonan den e di dos mitar di 2027. Agrifonds lo ofresé agrikultor lokal finansiamentu na un interes di dos porshento. Modernisashon di kontrol di importashon di fruta i bèrdura lo stimulá produkshon lokal, redusí dependensia di importashon i hasi seguridat alimentisio mas fuerte.
Huntu ku e inisiativanan akí, progama manera Mi NEGOSHI lo sigui yuda empresario chikí i mediano digitalisá i profeshonalisá. Implementashon di Strategia Nashonal di Eksportashon lo duna empresario lokal instrumento pa drenta merkado internashonal, miéntras desaroyo di konekshon marítimo, logístiko i aéreo lo fortalesé posishon di Kòrsou den Karibe.
Seguridat, integridat, kontinuidat di gobernashon i infrastruktura konfiabel ta protegé aktividat ekonómiko i oumentá konfiansa di empresario i invershonista. Digitalisashon di servisio públiko, maneho basá riba dato, koordinashon i mantenshon preventivo por redusí burokrasia, evitá gastu innesesario i konservá infrastruktura públiko den bon estado pa mas tempu.
Asina, kada florin ku gobièrnu risibí i invertí mester benefisiá nos pueblo i ekonomia mas tantu posibel. Pero generá entrada i manehá fondo ku responsabilidat ta solamente un parti di e tarea. Progreso mester reflehá den bida diario di nos pueblo. Ku esaki nos ta yega na e siguiente pregunta: Kon por usa i repartí e rekursonan na un manera hustu, pa tur hende por gosa di bienestar, seguridat duradero, i haña mes oportunidat?
Núkleo 2: Bienestar, seguridat i mes oportunidat
Repartí rekurso na un manera hustu no ta nifiká duna tur área mes kantidat. E ta nifiká pone prioridat, usa rekurso kaminda mas tin mester, i kita barera ku ta limitá partisipashon. Desishon mester ta basá riba dato i resultado, sin pèrdè for di bista e deber di gobièrnu pa garantisá servisio básiko, i mes oportunidat pa un i tur.
Bienestar ta algu integral. Un mucha no por benefisiá di enseñansa si e no tin salú, kuminda i un ambiente sigur. Un persona no por progresá den merkado laboral sin formashon, transporte i sosten adekuá. Un famia no por konstruí futuro sin entrada, bibienda pagabel, kuido i protekshon. Un hende di edat avansá no por biba ku dignidat si su entrada no ta sufisiente pa kubri su nesesidatnan básiko. Un persona privá di libertat no por reintegrá den sosiedat sin preparashon, guia i un oportunidat real pa kuminsá di nobo. Esakinan ta mustra dikon ta importante atendé e retonan den konekshon ku otro enbes di trata kada un riba su kurpa.
Gobièrnu lo sigui kombatí pobresa i mehorá seguridat ku un aserkamentu ku ta konektá entrada, trabou, famia, bibienda, enseñansa i salú. Medida di sosten lo mester protegé akseso na awa, koriente i kuminda pa famia por bolbe haña stabilidat i dignidat. Kaminda ta posibel, sosten sosial mester forma parti di un trayekto ku ta kombiná formashon, eksperensia laboral i empleo, pa yuda hende progresá i bira mas independiente.
Na mes momento, famia ku ta enfrentá problema finansiero, di kriansa òf di bibienda mester haña guia na tempu, promé ku nan situashon bira mas grave. Gobièrnu lo traha huntu ku diferente organisashon sosial pa e sosten ta mas aksesibel, i por dirigí supsidio riba resultado konkreto. Protekshon di mucha lo sigui haña atenshon. Tambe lo evaluá e sistema di AOV. Na bienestar di nos grandinan ku a kontribuí na nos Pais pa nos por a yega kaminda nos ta awe.
Tur esakinan ta forma parti di e mesun kompromiso pa dignidat humano.
Oportunidat igual ta kuminsá ku enseñansa di kalidat. Esaki no ta nifiká duna tur mucha eksaktamente meskos, sino duna kada mucha e sosten ku e mester pa e desaroyá su potensial. Gobièrnu lo sigui invertí den kalidat básiko di enseñansa, edifisio di skol, infrastruktura digital i profeshonalisashon di maestro. Tambe lo sigui traha pa un mihó konekshon entre enseñansa tékniko i profeshonal ku merkado laboral. Uso responsabel di teknologia lo yuda desaroyá abilidat pa futuro, i prepará e hóben i adulto pa adaptá, sigui siña, inová i emprendé. Siensia, kultura i deporte lo sigui sirbi komo instrumento pa amplia konosementu, forma identidat, promové salú i kontribuí na koheshon sosial.
Un mihó futuro ta eksigí un aserkamentu preventivo di salú. Kuido serka dòkter di kas i den bario lo yuda guia pashènt pa e haña e kuido apropiá na tempu. Salú mental, kontrol preventivo i programa pa estilo di bida saludabel lo haña prioridat. Mihó uso di dato médiko lo sostené kalidat i kontinuidat di kuido, ku protekshon apsoluto di privasidat di kada pashènt. Asina prevenshon ta protegé salú i produktividat, i ta yuda mantené nos sistema di kuido pagabel i duradero.
Salú ta dependé tambe di e ambiente kaminda nos ta biba, i loke nos ta kome diariamente. Gobièrnu lo mehorá maneho integral di sushi, kombatí depósito ilegal, vigilá kalidat di awa i aire, protegé naturalesa, i prepará e gruponan vulnerabel pa enfrentá e efektonan di kambio klimatológiko. Produkshon lokal di kuminda, mihó distribushon di awa pa agrikultura i kontrol di seguridat alimentisio lo redusí dependensia di importashon di kuminda, protegé salú i krea oportunidat pa esnan lokal. Modernisashon di servisio veterinario, abatuar i kontrol di produkto alimentisio lo yuda garantisá kuminda mas konfiabel i di bon kalidat.
Bibienda digno, infrastruktura konfiabel i mobilidat aksesibel ta kondishon básiko pa partisipá den sosiedat. Gobièrnu lo sigui amplia oferta di kas pagabel i desaroyá Mi Kas Awor pa yuda mas famia bira doño di nan mes kas. Invershon den kaminda, brùg, riol, lus públiko i transporte mester mehorá seguridat i aksesibilidat. Planifikashon teritorial lo yuda determiná unda por desaroyá bibienda i aktividat ekonómiko, i unda mester protegé naturalesa i patrimonio. Mihó sistema di manehá awa di yobe, mas área bèrdè, protekshon di kosta i kas resistente na klima lo redusí daño kousá pa áwaseru fuerte, kalor i otro efekto di kambio klimatológiko. Gobièrnu lo sigui modernisá telekomunikashon i konekshon digital pa sostené akseso na enseñansa, trabou, servisio i aktividat ekonómiko.
Biba ku seguridat ta nifiká sinti bo sigur unda ku bo ta, i por konfia den un estado di derecho ku ta funshoná. Gobièrnu lo sigui amplia kapasidat di polis, brantwer, vigilansia di frontera i kapasidat pa manehá prizòn. Asina mehorá seguridat, prepará mihó pa emergensia i kontrol. Na mes momento, lo sigui kombatí kriminalidat komun, organisá, finansiero i digital. Implementashon di e Kódigo nobo di Prosedura Penal i digitalisashon di kadena hudisial lo hasi e proseso mas kla i efisiente, miéntras servisio hurídiko aksesibel lo yuda pa tur hende por hasi uso di nan derechonan.
Pero seguridat no ta kuminsá ni kaba ku kastigu. Mihó protekshon hubenil, kuido forénsiko i koordinashon entre hustisia, salú, enseñansa i sosten sosial lo permití intervení mas trempan ora un mucha òf hóben ta den peliger. Pa persona privá di libertat, guia, tratamentu, formashon mester yuda nan resosialisá i evitá ku nan ta bolbe kometé un delito.
Un pais sigur mester sigui funshoná tambe den momento di krísis. Pa garantisá esaki, gobièrnu lo mehorá koordinashon di emergensia, sistema públiko di alerta i protekshon di e infrastruktura esensial. Informashon kla i mihó preparashon lo yuda pueblo reakshoná na tempu, i mantené e servisio esensial aksesibel durante un krísis.
Un repartishon mas hustu di rekurso ta eksigí tambe un gobièrnu aksesibel, íntegro i kapas. Digitalisashon mester hasi servisio mas rápido, transparente i fásil, pero e no por laga atras persona ku no tin akseso digital, ku tin un limitashon físiko òf ku mester di guia personal. Konsekuentemente, gobièrnu lo kombiná servisio digital ku servisio personal i lo tin presensia den bario. Ehèmpel di servisio mas aksesibel ta sédula pa persona ku no por move permanentemente, i digitalisashon di eksámen teóriko pa reibeweis.
Kalidat di servisio ta dependé tambe di e hende ku ta brinda esaki. Formashon kontinuo di funshonario, modernisashon di maneho di personal i simplifikashon di proseso lo mester mehorá servisio i redusí burokrasia. E trayekto pa instituí un Ofisina di Integridat i reinstalá e Kolegio di Protekshon di Dato Personal lo mehorá responsabilidat, privasidat i konfiansa den gobièrnu. Dato konfiabel di CBS lo yuda identifiká desigualdat i dirigí servisio i rekurso kaminda esaki ta mas nesesario.
E resultado mester ta bisto den mucha ku por siña, famia ku ta progresá, persona ku haña kuido na tempu, resosialisashon di esun ku tabata privá di su libertat, hende grandi ku por biba ku dignidat, i bario ku ta sigur, aksesibel i prepará pa futuro. Pero Kòrsou no por realisá tur e ambishonnan akí su so. Konosementu, kapasidat, norma, merkado i rekurso ku nos partner por aportá na dje ta amplia nos posibilidatnan komo pais. Esaki ta trese nos na e di tres pregunta: Kon kooperashon den Reino, region i na nivel internashonal por fortalesé nos kapasidat?
Núkleo 3: Kooperashon ku ta amplia nos kapasidat
Kòrsou no ta pará su so den mundu. Komo un pais chikí, habrí i konektá ku diferente region, desaroyo internashonal tin impakto direkto riba nos ekonomia, seguridat i bienestar. Kambio klimatológiko, kriminalidat internashonal, riesgo pa salú públiko, fluktuashon den komèrsio mundial i desaroyo teknológiko no konosé frontera. Pa e motibu ei, kooperashon den Reino, Karibe i riba nivel internashonal ta un instrumento pa amplia nos kapasidat pa protegé nos pueblo, hasi nos ekonomia mas resistente, i prepará nos pais pa futuro.
E promé meta ta pa mehorá Kòrsou su kapasidat pa enfrentá krísis i menasa ku ta krusa frontera. Kooperashon ku Aruba, Boneiru, e otro partnernan den Reino i Caribbean Civil Protection Mechanism ta amplia nos akseso na personal, ekipo, konosementu i asistensia durante emergensia. E akuerdonan regional di asistensia, mihó koordinashon di krísis i komunikashon di riesgo, ta yuda Kòrsou prepará mihó i por mantené funshonamentu di e servisionan esensial na momento di krísis.
E areglo mutuo entre Hulanda, Aruba, Kòrsou i Sint Maarten tokante kooperashon riba tereno di reforma (Onderlinge Regeling Samenwerking bij Hervormingen) lo terminá mart 2027. Gobièrnu di Hulanda pronto lo komuniká su desishon na Gobièrnu di Kòrsou riba e sosten pa e Landspakket pa e periodo despues di mart 2027. A base di e desishon akí, Gobièrnu di Kòrsou lo tuma kontakto ku Parlamento ku un petishon pa deliberá i tuma desishon riba prolongashon di e areglo mutuo.
Kriminalidat tambe ta krusa frontera. Pa e motibu ei, gobièrnu lo sigui hasi mas fuerte e kooperashon ku e partnernan den Reino, Karibe i e organisashonnan internashonal. Interkambio di informashon, vigilansia di frontera i kooperashon pa kombatí tráfiko di hende i droga, kriminalidat finansiero i kriminalidat digital ta amplia kapasidat di nos kadena hudisial.
Den área di salú, medioambiente i naturalesa, gobièrnu lo usa e kooperashon den Reino, ku e paisnan den region i e organisashonnan internashonal pa amplia konosementu lokal, mehorá lei, vigilansia, sostené seguridat di kuminda, maneho di efekto di klima i agrikultura riba un base duradero. Investigashon pa un posibel afiliashon na Organisashon di Nashonnan Uní pa Alimentashon i Agrikultura por amplia akseso di Kòrsou na konosementu, sosten tékniko i posibilidatnan di finansiamentu. Di e manera ei, e relashonnan eksterno por kontribuí na mihó práktika den salú públiko, seguridat alimentisio i protekshon di nos área di bida.
E di dos meta ta pa usa nos relashonnan eksterno pa habri mas porta ekonómiko. Despues di a logra haña e státus di Associate Membership den CARICOM, pa amplia nos konekshon ku Karibe, awor ta momento pa sigui pone énfasis riba e trayekto pa Kòrsou bira miembro independiente di Organisashon Mundial di Komèrsio (WTO). Pa medio di diferente mishon ekonómiko na Europa, Amérika i Karibe, gobièrnu lo amplia kontakto i oportunidat pa nos sektor empresarial.
Ku sosten di International Trade Centre, Strategia Nashonal di Eksportashon a drenta su siguiente fase. E rapòrt Forging Curaçao’s Trade Future: From Strategy to Action ta kontené rekomendashon pa mehorá kolaborashon entre sektor públiko i privá, i aselerá implementashon di strategia. Den e aña parlamentario nobo, gobièrnu lo sigui implementá Trade Mission Guidelines i Your Expo Coach pa yuda empresario lokal drenta merkado internashonal.
Konekshon tambe ta un kondishon pa prosperidat. Kooperashon entre e partnernan den Reino ta yuda harmonisá legislashon, prosedura i maneho den aviashon i nabegashon. E trayekto pa kumpli ku e normanan di International Civil Aviation Organization i alkansá di nobo kategoria 1 di Federal Aviation Administration ta mehorá seguridat i posishon di Kòrsou na nivel internashonal. E tratadonan bilateral di aviashon ta sostené konekshon entre Kòrsou, Karibe i mundu.
Den sektor finansiero, kumpli ku norma internashonal ta protegé integridat i reputashon di nos pais. E evaluashon di Caribbean Financial Action Task Force, huntu ku kumplimentu ku e normanan di FATF i CFATF ta yuda mehorá nos sistema kontra labamentu di plaka i finansiamentu di terorismo. Alabes, tratado fiskal bilateral tin komo meta evitá ku persona i empresa mester paga impuesto dos biaha riba e mesun entrada. E ta yuda mantené konfiansa den nos sistema finansiero.
E di tres meta ta usa kooperashon pa amplia kapasidat di Kòrsou pa enfrentá su retonan di desaroyo. Komo un Small Island Developing State, Kòrsou ta enfrentá reto spesífiko manera kambio klimatológiko, energia, salú, digitalisashon, gobernashon i diversifikashon ekonómiko. Pa e motibu ei, gobièrnu lo amplia kooperashon entre universidat, sektor empresarial i institutonan di konosementu den Reino, Karibe i na nivel internashonal, pa desaroyá solushon ku ta kuadra ku e realidat di Kòrsou.
Den maneho finansiero tambe, gobièrnu ta hasi uso di asistensia tékniko pa mehorá ehekushon. E meta ta pa redusí gradualmente dependensia di asistensia eksterno, ku formashon di eksperto lokal. Asina tene e konosementu finansiero, hurídiko, ekonómiko, di duana relashoná ku FATF i MEVAL den nos mes organisashonnan. Di e manera akí, kooperashon ta yuda desaroyá kapasidat propio di nos pais.
Finalmente, kooperashon mester mehorá posishon di Kòrsou den Reino, Karibe i den mundu. Pa 2027, gobièrnu tin komo meta forma un departamento pa CARICOM i mehorá koordinashon di nos relashon ku Union Europeo. Kas di Kòrsou ta hunga un papel importante den representashon i promoshon di e interesnan di nos pais. Na mes momento, gobièrnu lo sigui amplia kooperashon regional, interinsular i internashonal den área di derecho di mucha, derecho humano i derecho laboral.
Pa Kòrsou, kooperashon no ta nifiká dependensia. E ta nifiká usa nos relashonnan pa amplia nos kapasidatnan, miéntras nos ta sigui invertí den nos hende- i institushonnan. Asina e sosten ku nos risibí ta kontribuí na un Kòrsou ku por para riba su mes pia i defendé su interesnan den Reino, Karibe i den mundu.
Final
Señor Presidente,
E tres preguntanan ku a guia nos ta uní den un tarea: generá i mobilisá rekurso, usa nan di manera hustu i responsabel, i amplia kapasidat di nos pais pa medio di kooperashon.
E tarea akí ta responsabilidat di nos tur. Gobièrnu mester duna direkshon, Parlamento mester kontrolá gobièrnu, e institushonnan mester funshoná ku integridat, i pueblo mester tin un partisipashon aktivo.
E fundeshi ta poné. Nos tin e potensial, i e forsa ta den nos hendenan. Ku perseveransia, responsabilidat i un vishon ku nos tur ta karga, nos por konstruí un Kòrsou próspero, resiliente i duradero: un pais ku ta para firme, kaminda tur hende ta tin oportunidat pa progresá, i ku progreso ta visibel den bida di nos pueblo.
Bisando tur esaki, finalmente mi ta pasa palabra pa Señor Presidente pa asina konforme artíkulo 52 di nos konstitushon bo persona por habri e aña di seshon parlamentario nobo.
Su Ekselensia gobernador, sr. Mauritsz de Kort na apertura di aña parlamentario 2026 – 2027
