Cft: “Presupuesto revisá di Boneiru ta un paso den e direkshon korekto, pero no a eliminá e preokupashonnan” / Cft: “Herziene begroting Bonaire een stap in de goede richting, maar zorgen niet weggenomen”
Cft: “Presupuesto revisá di Boneiru ta un paso den e direkshon korekto, pero no a eliminá e preokupashonnan”
Kralendijk – Ku e proyekto presupuestario revisá pa 2027, adaptá despues ku anteriormente Cft a apstené di emití huisio, Boneiru ta duna un paso pa dilanti. Sinembargo, e preokupashonnan tokante di e faktibilidat finansiero di e plannan ta sigui eksistí. Esaki ta loke Kolegio di supervishon finansiero di Boneiru, Sint Eustatius i Saba (Cft) a deklará, despues di un bishita di trabou di e Kolegio na e isla riba 26 di òktober. Cft a papia ku Kolegio Ehekutivo tokante di e proyekto presupuestario pa 2027 i e fortalesementu di e organisashon finansiero.
Rekursonan di kaha por stroba e invershonnan
Entidat Públiko Boneiru ta a punto di inisiá proyektonan ku ta trese gastunan haltu. Te ku 2028, Selibon mester di aproksimadamente USD 26 mion na sosten di likides. Banda di esaki, tin kontribushonnan propio pa proyektonan den Regio Deal, alohamentu di enseñansa i infrastruktura. Ta parse ku no a inkorporá tur e gastunan aki den e presupuesto finansiero. Esaki ta nifiká tambe ku ta difísil pa estimá adekuadamente e rekursonan líkido, ku ya kaba tin disponibilidat limitá. E rekursonan líkido aki ta nesesario pa efektivamente por hasi e invershonnan importante.
Organisashon finansiero: integral i salbaguardiá
Kolegio Ehekutivo a presentá medidanan pa fortalesé e organisashon finansiero, inkluyendo un análisis di gap, un siklo fiho di Planifikashon & Kòntròl, i kontroladónan serka e direkshonnan. Gezaghèber tambe a menshoná e análisis di gap den su karta na Sekretario di Estado, komo medida pa fortalesé e organisashon i e kapasidat di implementashon di Entidat Públiko. Cft ta konsiderá ku esaki ta positivo. Konsiderando e echo ku elekshonnan ta aserkando, ta nesesario pa salbaguardiá e mehorashonnan aki permanentemente, pa asina un Kolegio Ehekutivo siguiente por konstruí riba nan. Cft – siendo stakeholder aktivo – lo sigui e desaroyonan aki ku detenshon.
Turismo
Cft a papia ku TCB, Bonhata i Stinapa tambe. Turismo ta representá aproksimadamente mitar di e ekonomia di Boneiru, i p’esei ta un pilar importante pa finansa públiko saludabel i duradero. Cft ta enkurashá Boneiru pa desaroyá un vishon multianual riba turismo i pa konektá un agènda di invershon na esaki, pa asina pèrkurá pa e isla keda atraktivo pa bishitantenan futuro tambe. Atrayendo turistanan di e hemisferio oksidental, ta repartí turismo i ta redusí e bahada den temporada abou, pa asina e entradanan keda konstante riba término largu tambe.
Cft: “Herziene begroting Bonaire een stap in de goede richting, maar zorgen niet weggenomen”
Kralendijk – Met de herziene ontwerpbegroting 2027, die na een eerdere oordeelsonthouding door het Cft werd bijgesteld, zet Bonaire een stap vooruit. Zorgen over de financiële haalbaarheid van de plannen blijven echter bestaan. Dat stelt het College financieel toezicht Bonaire, Sint Eustatius en Saba (Cft) na een werkbezoek aan het eiland op 26 oktober. Het Cft sprak met het bestuurscollege over de ontwerpbegroting 2027 en de versterking van de financiële organisatie.
Kasmiddelen mogelijk een rem op investeringen
Er komen projecten met grote uitgaven aan voor het openbaar lichaam Bonaire. Selibon heeft tot en met 2028 ongeveer USD 26 miljoen nodig aan liquiditeitssteun. Daarnaast zijn er eigen bijdragen voor projecten in de Regio Deal, onderwijshuisvesting en infrastructuur. Niet al deze uitgaven lijken in de financiële begroting te zijn verwerkt. Dat betekent ook dat een goede inschatting van de toch al beperkte beschikbare liquide middelen lastig is. Deze liquide middelen zijn nodig om de belangrijke investeringen daadwerkelijk te kunnen uitvoeren.
Financiële organisatie: integraal en geborgd
Het bestuurscollege presenteerde maatregelen om de financiële organisatie te versterken, waaronder een gap-analyse, een vaste Planning & Control-cyclus en controllers bij de directies. De gap-analyse is ook door de gezaghebber genoemd in zijn brief aan de staatssecretaris als maatregel om de organisatie en uitvoeringskracht van het openbaar lichaam te versterken. Het Cft vindt dit positief. Met de verkiezingen in aantocht is het noodzakelijk om deze verbeteringen blijvend te borgen, zodat ook een volgend bestuurscollege erop kan voortbouwen. Het Cft zal deze ontwikkelingen, als actieve stakeholder, nauwgezet blijven volgen.
Toerisme
Het Cft sprak ook met de TCB, Bonhata en Stinapa. Toerisme is goed voor ongeveer de helft van de Bonairiaanse economie en daarmee een belangrijke pijler voor gezonde en duurzame overheidsfinanciën. Het Cft moedigt Bonaire aan om een meerjarige visie op toerisme te ontwikkelen en daaraan een investeringsagenda te koppelen, zodat het eiland ook voor toekomstige bezoekers aantrekkelijk blijft. Meer toeristen uit het westelijk halfrond aantrekken spreidt het toerisme en verkleint de dip in het laagseizoen, zodat de inkomsten ook op lange termijn constant blijven.
