KIKO TA PASANDO

E uniko kaminda ku bo ta haña tur informashon kompletamente gratis. Klik anto lesa. Manda tur loke bo ke pa wordu publika i invitashon pa kubri rueda di prensa na e Email: kikotapasando@outlook.com

KIKO TA PASANDO
NOTISIA

𝐊𝐞𝐧 𝐭𝐚 𝐩𝐫𝐨𝐭𝐞𝐡𝐚́ 𝐞 𝐬𝐢𝐮𝐝𝐚𝐝𝐚𝐧𝐨 𝐤𝐨𝐧𝐭𝐫𝐚 𝐌𝐢𝐧𝐢𝐬𝐭𝐞𝐫𝐧𝐚𝐧 𝐤𝐮 𝐭𝐚 𝐯𝐢𝐨𝐥𝐚́ 𝐥𝐞𝐢 𝐢 𝐭𝐫𝐞𝐬𝐞 𝐝𝐞𝐬𝐨̀𝐫𝐝𝐮 𝐝𝐞𝐧 𝐩𝐚𝐢𝐬?

𝐊𝐞𝐧 𝐭𝐚 𝐩𝐫𝐨𝐭𝐞𝐡𝐚́ 𝐞 𝐬𝐢𝐮𝐝𝐚𝐝𝐚𝐧𝐨 𝐤𝐨𝐧𝐭𝐫𝐚 𝐌𝐢𝐧𝐢𝐬𝐭𝐞𝐫𝐧𝐚𝐧 𝐤𝐮 𝐭𝐚 𝐯𝐢𝐨𝐥𝐚́ 𝐥𝐞𝐢 𝐢 𝐭𝐫𝐞𝐬𝐞 𝐝𝐞𝐬𝐨̀𝐫𝐝𝐮 𝐝𝐞𝐧 𝐩𝐚𝐢𝐬?

E desishon di Korte di Kasashon di djabièrnè último den e kaso di eksonerashon, a lanta varios pregunta fundamental. Pa komprondé esaki sinembargo, nos mester para ketu kiko sí Korte di Kasashon a bisa i kiko e nó a bisa.

Laga nos refreská nos memoria: kiko a sosodé?

Minister Silvania a publiká januari 2023 riba su Facebook Page ku e ta eksonerá tur debe di Belasting di aña 2017 bai abou. Manera no ta basta, el a ordená trahadonan bou di su responsabilidat pa limpia e registro di debe di Belasting i duna tur ku pidi un prueba ku nan debe a wordu eksonerá, pues no ta eksistí mas.

Na April 2023 sinembargo, despues ku hopi hende a tuma nan debiteurenkaart i konfia ku nan debe a wordu eksonerá, Ontvanger a publiká un maneho diferente for di Minister, den kua NO ta tur debe ta wordu eksonerá.

Debenan di mas ku 1 mion;
Debenan ku ta mará na un krimen di Belasting;
Debenan kaminda e pagadó a pone sèn un banda kaba serka un terser pa paga Ontvanger;

Lo no wordu eksonerá.

Ontvanger a sigui kobra e gruponan aki normal, apesar ku Minister a bisa yanüari ku e debenan a keda eksonerá i e hendenan a haña nan lista di debe (debiteurenkaart) limpi.

Tres di e kompanianan a bai Korte i a bisa Korte ku no ta hustu ku Ontvanger ta kobrá, paso Hefe di Ontvanger, esta Minister, a publiká riba Facebook ku tur debe ta eksonerá i mas aún, a duné prueba di e akshon aki tambe.

Durante e tratamentu den Korte, a bin sali na kla, ku e motibu ku Ontvanger mester a publiká su maneho i ta sigui kobra ta, paso ku TUR e akshonnan ku Minister a tuma tabata kompletamente ilegal i Ontvanger no por respetá nan.

Niun ora so Minister NO tabatin e òutoridat legal pa eksonerá niun debe i niun ora so Minister NO tabatin e òutoridat di limpia e lista di debedó. Ta hustamente paso Korte Superior a establesé ku e akshonnan di Minister tabata ilegal, e pregunta esensial a bira si e akshonnan ilegal aki ta mara Gobièrnu di Kòrsou (Ontvanger) sí òf nò.

Korte Superior a bisa: Si.

E akshonnan di Minister tabata asina konvinsente ku nan a krea un impreshon asina grandi ku nan tin konsekuensia legal, ku ta imposibel pa un siudadano NO konfia ku su debe ta eksonerá. P’esei Ontvanger no por kobra mas.

Pa Korte Superior, si un Minister por hasi tur e kosnan ei i un siudadano komun no por konfia riba nan, nos ta kreando kaos den un pais. Pa Korte Superior, no ta e siudadano, ku no konosé lei atministrativo, su falta ku Minister a aktua ilegal, pues e siudadano mester por konfia ku Minister tabata sa kiko e tabata hasi.

Pues no laga nos brua. Tantu Korte Superior (Hof), komo Korte di Kasashon (HR) ta aseptá ku e akshonnan di Minister Silvania tabata ilegal.

Por sierto, tantu Ministerio Públiko, SER, Kontraloria General, komo Raad van Advies, tur a konkluí meskos, esta: ku Minister Silvania su akshonnan tabata ilegal.

Kiko sí Korte di Kasashon a bisa:

Un biaha mas: riba e pregunta si e akshonnan ilegal di Minister ta mara Gobièrnu di Kòrsou, Korte Superior a bisa: Si, e akshonnan aki ta asina konvinsente ku e siudadano mester por konfia ku nan ta mara Gobièrnu.

Korte di Kasashon sinembargo a bisa: Korte Superior di Belasting, abo NO tabatin mag di kontesta e pregunta ei. Bo ta robes. Abo no tabata e instansia korekto pa kontesté. Ta un hues sivil so por a kontesta e pregunta ei.

Pero pa evitá ku henter komunidat ta kai den kaos atrobe, paso ta bolbe lanta e pregunta si Ontvanger tin mag di kobra e partidonan sí òf nò, Korte di Kasashon a bisa: e desishon aki NO tin konsekuensia hurídiko pa e partidonan.

Awor, e desishon aki ta laga algun pregunta importante habrí:

Kiko e desishon aki ta nifiká pa e òutoridat di Ontvanger di kobra e partidonan ku NO a bai Korte?
Kuantu akshon ilegal un Minister tin ku tuma pa e akshon aki tin konsekuensia legal pa pais?
I prinsipalmente, kiko ta e konsekuensianan pa un Minister ku konsientemente tuma varios akshon ilegal i trese kaos den nos komunidat?
Kua instansia ta protehá e siudadano di Kòrsou di un Minister ku konsientemente ta tuma varios akshon ilegal i trese kaos den nos komunidat?
Komo pais, nos ta bai tolerá ku Ministernan ta aktua konstantemente di forma ilegal i konkluí numa ku ta esaki ta e forma nobo di goberná Kòrsou?

Un pais su reglanan di (bon) gobernashon tei hustamente pa protehá un pueblo kontra akshonnan ilegal di kualke Minister.

Nos ta bai asepta awor ku Ministernan ta riba lei? Komo demokrasia hóben, nos lo sigi aseptá i permití ku Ministernan ta violá lei, brua tur siudadano den komunidat, sin ku esaki tin konsekuensia?

Den kualke pais ku un demokrasia fuerte, lo tabata na Parlamento pa kontestá e preguntanan aki. Un Parlamento ku ta komprondé su tarea, nunka lo a sostené un Minister ku violá lei konstantemente i konsientemente.

Sinembargo den nos kaso, Parlamento NO tin e forsa pa kontrolá Ministernan, paso simplemente mayoria miembronan NO tin e konosementu nesesario pa komprondé e materia i mayoria miembro no tin e peso polítiko pa atendé ku un Minister (18.000 voto kontra 300 voto).

E pregunta ku ta keda biba e ora ei den nos komunidat ta:

“Kua instansia ta esun ku ta tuma e ròl pa protehá nos komunidat kontra Ministernan ku ta viola lei?”

Te awor’aki a wordu demostrá ku OM lo NO tuma e ròl ei over, loke ta lamentabel.

E pregunta pues ta habrí te ainda. Mi ta spera ku e pregunta aki wordu kontestá, promé ku violashonnan di lei di e siguiente Minister bira asina grave, ku nan tin konsekuensianan realmente desastroso pa un òf mas miembro den nos komunidat.

Quincy Girigorie
Lider di frakshon di PAR: Partido Alternativa Real

 

639114718427035"
639114718427035"