NATUURHERSTEL IN LAC – REKUPERASHON DI NATURALESA NA LAC

flamingos-lac

labado-met-sedimentvanger

NATUURHERSTEL IN LAC

Kralendijk – 1 maart 2017. Het openbaar lichaam Bonaire heeft de bestaande ‘labado’ op de weg naar Cai vernieuwd en voorzien van sedimentvangers. Deze activiteit maakt deel uit van een groter project om de natuur in Lac te herstellen. Het project wordt betaald met de zogenoemde natuurgelden van het rijk

De nieuwe labado ligt op de plek waar al een labado aanwezig was ter hoogte van Awa lodo di Bakuna. De zandweg naar Cai ligt wat hoger dan het omliggende landschap, waardoor regenwater niet kan afstromen naar Lac. “Een labado is een verlaging van de weg, uitgevoerd in beton, waar het regenwater uit de omgeving naar toe stroomt en vervolgens kan uitwateren in het Lac”, zegt Pedro de Jongh die namens het openbaar lichaam het werk aan de labado begeleidt. “Met het regenwater worden ook gronddeeltjes (sediment) meegesleurd. Dit modderwater verliest in Lac zijn vaart, waardoor de gronddeeltjes kunnen bezinken. Uit grondboringen is gebleken dat aan de oevers van het Lac deze modderlaag inmiddels decimeters dik is.”

De Jongh: “Naast de verlaagde betonplaat in de weg zijn nu stenen geplaatst en is een betonnen bak aangelegd. De stenen vertragen de vaart van het afstromende modderwater en in de betonnen bak kunnen de gronddeeltjes bezinken. De sedimentvangers, zoals deze betonnen bakken worden genoemd, moeten van tijd tot tijd worden leeggeschept.”

De slechte afwatering en de sedimentatie hebben een negatieve invloed op de diepte van het water, het zoutgehalte en de waterkwaliteit. Dit is een van de redenen waardoor de mangroven afsterven. Dat is in die omgeving goed zichtbaar. Loslopende ezels en geiten in de omgeving versterken dit effect. Planten worden opgegeten waardoor ze met hun wortels de grond niet meer kunnen vasthouden. Dat veroorzaakt erosie; slijtage van de bodem. Wind en regen hebben vrij spel en de vruchtbare toplaag van de bodem verdwijnt. De erosie en de sedimentatie tast niet alleen de mangroven aan, maar heeft nadelen voor alle planten en dieren in het Lac. Het project heeft tot doel om de natuur zo veel mogelijk te herstellen.

=====================

REKUPERASHON DI NATURALESA NA LAC

Kralendijk – Entidat Públiko Boneiru a renobá e labadó eksistente riba kaminda di Cai i a pone un konstrukshon ku ta tene sedimentu (tera, santu i piedra chikitu). E aktividat aki ta parti di un proyekto mas grandi pa rekuperá e naturalesa na Lac. E fondo di naturalesa di reino ta finansiá e proyekto.

E labadó nobo ta situá kaminda tabatin un labadó kaba na altura di Aw’i lodo di Bakuna. E kaminda di tera pa bai Lac ta un tiki mas haltu ku e paisahe rònt di dje, di manera ku awa yobé no por kore bai Lac. ‘Un labadó ta mas abou ku e sobrá kaminda i e ta trahá di betòn. Einan e awa yobé di den serkania ta kore bai i pa despues e por sigui kore bai den Lac’, asina Pedro de Jongh ta splika, kende ta guia e trabounan na e labadó na nòmber di Entidat Públiko. ‘E awa yobé ta lastra partíkulanan di suela (sedimentu) bai kuné. E awa di lodo aki ta pèrdè su velosidat na Lac, di manera ku e partíkulanan por senk bai abou. Despues di a bora den suela a resultá ku e kapa di lodo aki na oriya di Lac entretantu ta varios sèntimeter diki.’

De Jonghta sigui bisa: ‘Banda di e plachi di betòn ku ta keda mas abou den kaminda nos a pone piedra grandi i traha un baki di betòn. E piedra grandinan ta frena e velosidat di e awa di lodo i e partíkulanan di suela por senk den e baki di betòn. Kada tantu tempu mester saka e sedimentu for di e baki di betònnan aki.’

E sistema malu pa awa kore bai i e sedimentashon tin un influensia negativo riba profundidat di e awa, e kantidat di salu den e awa i e kalidat di e awa. Esaki ta un di e motibunan ku e palunan di mangel ta muri. Esaki ta bon visibel den e àrea ei. Buriku i kabritu ku ta kana lòs ta hasi e efekto aki mas serio. Nan ta kome e matanan di manera ku esakinan no por wanta e suela mas ku nan raisnan. Esaki ta kousa eroshon; e kondishon di suela ta bai atras. Bientu i awaseru ta sòru pa e kapa mas ariba di e suela disparsé. E eroshon i e sedimentashon no solamente ta hasi daño na e palunan di mangel, pero ta desbentahoso tambe pa tur mata i bestia den Lac. E proyekto tin komo meta pa rekuperá e naturalesa mas tantu posibel.

Pa mas informashon: http://www.facebook/Nos ta biba di naturalesa

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

Contact us



Connecting...
created by TelegramWordpress.com
error: Content is protected !!
%d bloggers like this: